CÁC PHƯƠNG PHÁP NHIỆT LUYỆN TRONG GIA CÔNG CƠ KHÍ

CÁC PHƯƠNG PHÁP NHIỆT LUYỆN TRONG GIA CÔNG CƠ KHÍ

Trong gia công cơ khí, phương pháp nhiệt luyện đóng một vai trò quan trọng. Độ cứng, độ bền, độ dẻo dai và khả năng chống mài mòn của vật liệu được tạo nên nhờ quá trình nhiệt luyện trong gia công cơ khí.

Nhiệt luyện là gì?

Nhiệt luyện là công nghệ nung nóng kim loại, hợp kim đến nhiệt độ xác định, giữ nhiệt tại đó trong một thời gian thích hợp rồi sau đó làm nguội với tốc độ quy định để làm thay đổi tổ chức  tế vi, từ đó thay đổi được cơ tính và tính chất vật liệu theo ý muốn.

Nhiệt luyện có tác dụng làm tăng độ cứng, độ bền, độ dẻo dai và tính chống mài mòn của thép. Ngoài ra, nhiệt luyện cũng giúp cải thiện tính công nghệ nâng cao năng suất.

Về đặc điểm, nhiệt luyện không làm nóng chảy, biến dạng sản phẩm và kết quả của nhiệt luyện được đánh giá bằng thay đổi tổ chức tế vi và cơ tính.

cac-phuong-phap-nhiet-luyen-trong-gia-cong-co-khi

Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình nhiệt luyện

Bất kỳ một hình thức nhiệt luyện nào cũng bao gồm ba yếu tố quan trọng đó là: nhiệt độ nung, thời gian giữ nhiệt và tốc độ làm nguội từ nhiệt độ quy định đến nhiệt độ bình thường.

Trong quá trình nhiệt luyện nếu thay đổi nhiệt độ và thời gian thì cơ lý tính của chi tiết sẽ thay đổi rất nhiều. Ngoài ra còn phải kể đến tốc độ nung nóng, tốc độ làm nguội. Vì vậy phương pháp nhiệt luyện nào cũng bao gồm các thông số sau:

–     Nhiệt độ nung t0nung: là nhiệt độ cao nhất phải đạt đến khi nung nóng.

–     Thời gian giữ nhiệt tgn là thời gian cần thiết để duy trì kim loại ở nhiệt độ nung.

–     Tốc độ nguội vnguội là độ giảm của nhiệt độ theo thời gian sau thời gian giữ nhiệt, tính ra 0C/s.

–     Tốc độ nung nóng.

Các phương pháp nhiệt luyện

  1. Phương pháp Ủ

Ủ thép là một trong những phương pháp nhiệt luyện phổ biến, ủ nung nóng thép đến nhiệt độ nhất định (từ 200 – 10000C), giữ nhiệt thời gian rồi làm nguội chậm cùng với lò để đạt được tổ chức cân bằng, với độ cứng thấp nhất, độ dẻo cao nhất.

Mục đích của ủ là:

  • Làm giảm độ cứng của thép để phù hợp gia công cắt gọt.
  • Làm tăng độ dẻo để dễ gia công áp lực.
  • Làm giảm hay làm mất ứng suất bên trong sau các nguyên công gia công cơ khí và đúc,hàn.
  • Làm đồng đều về nồng độ trong thép.
  • Làm nhỏ hạt thép nếu nguyên công trước làm hạt lớn.

cac-phuong-phap-nhiet-luyen-trong-gia-cong-co-khi

  1. Phương pháp Thường hóa

Thường hóa là phương pháp nhiệt luyện gồm nung nóng thép đến trạng thái hoàn toàn Austenit (A3 +(30 – 50oC) hay A­cm + (30 – 50oC)), giữ  nhiệt rồi làm nguội tiếp theo trong không khí tĩnh để Austenit phân hóa thành tổ chức gần ổn định.

Ưu điểm của phương pháp này là giải phóng lò ngay sau khi nung.

Mục đích của thường hóa là:

  • Giúp thép có độ cứng cao hơn, độ dẻo thấp hơn so với ủ  để phù hợp cho gia công cắt gọt đối với thép cacbon thấp(£ 0,25%)
  • Làm nhỏ hạt thép (do nguội nhanh hơn ủ)
  • Làm mất lưới XeII của thép sau cùng tích vì cơ tính rất xấu.
  • Khử ứng suất trong thép do gia công áp lực.

cac-phuong-phap-nhiet-luyen-trong-gia-cong-co-khi

  1. Phương pháp Tôi

Tôi thép là phương pháp nhiệt luyện nung thép đến nhiệt độ cao hơn nhiệt độ tới hạn (Ac1) để làm xuất hiện tổ chức Austenit giữ nhiệt rồi làm nguội nhanh để biến nó thành Mactenxit hay các tổ chức không ổn định khác có độ cứng cao.

Mục đích của tôi thép là tăng độ bền và tính chống mài mòn của chi tiết.

  1. Phương pháp Ram

Ram là phương pháp nhiệt luyện nung nóng thép đã tôi dưới các nhiệt độ nhiệt độ tới hạn (AC1), giữ nhiệt độ ở một thời gian và làm nguội. Nhằm để mactenxit và austenit dư phân hóa thành các tổ chức thách hợp phù hợp với điều kiện làm việc quy định.

Mục đích của Ram là:

  • Làm giảm ứng suất bên trong để không gây ra nứt, cong vênh, gẫy và hư hỏng chi tiết khi làm việc
  • Biến tổ chức Mactenxit và Austenit dư thành các tổ chức khác có cơ tính thích hợp với điều kiện làm việc của chi tiết

cac-phuong-phap-nhiet-luyen-trong-gia-cong-co-khi

Trên đây là bài viết tìm hiểu về các phương pháp nhiệt luyện trong gia công cơ khí, hy vọng nội dung trong bài viết sẽ bổ sung thêm cho bạn một số kiến thức về lĩnh vực gia công cơ khí.

 

Xem thêm các tin tức và sản phẩm mới nhất của AIOGROUP tại:

Fanpage:    AIOGROUP

Các bài viết khác tại WebsiteAIOGROUP

Các bài viết khác